سپاه روس به طرف ايران آماده سازد . ولى حمله‌ى مردانه آغا محمد خان به قفقازيه به قدرى سريع و ناگهانى بود كه كنت گوداويچ نتوانست در آن موقع خطرناك به ارايكلى كمك كند و ارايكلى موقعى كه از برابر سپاه ايران گريخت و مدتى در گرجستان غربى سرگردان ماند ، مجددا به دربار روسيه متوسل شد و استمداد كرد . كاترين دوم 000 / 60 سپاه جديد به سردارى زوبف « 1 » ( مشهور به قزل اياغ ) روانه قفقازيه نمود و خود او پس از اندك‌زمانى وفات يافت و الكساندر پل اول جانشين او شد . قتل آغا محمد خان در قفقازيه ، صرف‌نظر از خصوصيات اخلاقى آن پادشاه ، در حقيقت ضايعه‌ى بزرگى از لحاظ سياست خارجى ايران در برابر روسيه بود . زيرا قدرت نظامى و قوت اراده‌ى آغا محمد خان به خوبى مىتوانست از تجاوز سپاه روسيه به قفقازيه جلوگيرى كند و شايد براى هميشه فكر تصرف قفقاز را از دستگاه سياسى و نظامى تزار روس دور سازد و يا لااقل براى مدتى حمله و تجاوز مزبور را به تأخير اندازد و بديهى است كه در اين صورت نيز اوضاع و احوال سياسى دنيا ممكن بود به نفع ايران گردد . بعد از قتل آغا محمد خان چون هرج‌ومرج در دستگاه فرماندهى سپاه ايران روى داد و بيشتر همّ اطرافيان شاه مقتول صرف آماده كردن زمينه سلطنت بابا خان ( فتحعلى شاه ) گرديد ، ارايكلى به كمك زوبف سردار روس مجددا در تفليس استقرار يافت و به اين ترتيب گرجستان زير نفوذ سياسى روسيه رفت . ارايكلى از آن تاريخ تا مدت پنج سال ( يعنى تا سال 1215 ) زير حمايت روسيه بر گرجستان سلطنت كرد و چون به سال 1215 وفات يافت ، به دستور الكساندر تزار روس فرزند او گرگين خان به حكومت گرجستان منصوب گرديد و فرزند ديگر ارايكلى به نام الكساندر به دربار ايران پناهنده شد . تزار روس اين امر را بهانه قرار داد . سيسيانف را - به‌طورى كه قبلا اشاره شد - مأمور تصرف قفقازيه نمود . سيسيانف به تفليس حمله برد و آن شهر را تصرف كرد . گرگين خان پس از چند ماه وفات يافت و يكى از فرزندان او طهمورث به دربار ايران پناهنده شد و فتحعلى شاه را به جنگ با روسيه تشويق كرد . فتحعلى شاه كه تعلق خاطر شديدى به گرجستان داشت ، پناهنده شدن الكساندر و تهمورث شاهزادگان گرجى را بهانه قرار داد و فرمان حمله به گرجستان را صادر كرد . بنابراين بهانه ، جنگ‌هاى دوره‌ى اول ايران و روس را مىتوان انقلابات داخلى گرجستان و علت اساسى جنگ را تمايل هر دو دولت به تصرف آن ناحيه دانست و به هر صورت دفاع ايران

--> ( 1 ) - Zobov